Cechy dziecka z trudnościami w uczeniu się

Za zgodą Davis Dyslexia Association International® – © Wszystkie prawa zastrzeżone 2003

OGÓLNE CECHY ZACHOWANIA:
  • przez otoczenie często uważany za leniwego, mało zdolnego, nieuważnego lub sprawiającego problemy wychowawcze,
    błyskotliwy, bardzo inteligentny, elokwentny, ale nie potrafi czytać, pisać oraz literować,
  • jego problemy z nauką nie są tak poważne, by otrzymać dodatkową pomoc ze szkoły,
  • wykazuje się wysoką inteligencją emocjonalną, nie będącą przedmiotem egzaminów,
  • zwykle zdaje świetnie egzaminy ustne, ale nie pisemne,
  • czuje się mniej inteligentny niż inni, ma kiepską samoocenę,
  • ukrywa słabość poprzez bardzo pomysłowe strategie,
  • łatwo wpada we frustrację i gniew w czasie czytania podręczników lub w sytuacjach, gdy bywa odpytywany z przeczytanego tekstu,
  • jest utalentowany w dziedzinach: aktorstwo, muzyka, sport, mechanika, sprzedaż, biznes, projektowanie, budownictwo i inżynieria,
  • wydaje się być zamyślony, może być typem marzyciela, łatwo traci poczucie czasu, ma trudności z koncentracją uwagi,
  • uczy się najlepiej poprzez działania manualne, demonstracje, eksperymenty, obserwacje oraz pomoce wizualne,
WIDZENIE, CZYTANIE, LITEROWANIE:
  • narzeka na zawroty głowy, bóle głowy lub bóle brzucha podczas czytania,
  • czuje się niepewnie w kontakcie z literami, cyframi, słowami, kolejnością lub podczas wypowiedzi ustnych,
  • w czasie czytania lub pisania stosuje powtórzenia, dodaje nieistniejące litery lub słowa, przestawia, omija, zamienia oraz przekręca litery, cyfry, słowa,
  • skarży się na uczucie lub widzenie nie istniejącego ruchu podczas czytania,
  • może mieć świetny wzrok i spostrzegawczość lub odwrotnie – brak głębszej percepcji wzrokowej,
  • czyta kilkakrotnie ten sam tekst ze słabym rozumieniem,
  • literuje fonetycznie i niekonsekwentnie
PISANIE I ZDOLNOŚCI MOTORYCZNE:
  • miewa problemy z pisaniem i odwzorowywaniem tekstu, może trzymać długopis w niewłaściwy sposób, pismo może być nieczytelne, a te same litery różnią się od siebie,
  • może przejawiać pewną niezdarność, mieć nieskoordynowane ruchy (np. być słaby w grze w piłkę oraz innych grach grupowych),
  • może miewać skłonności do choroby lokomocyjnej,
  • może być leworęczny, oburęczny oraz często mylić lewą i prawą stronę oraz „pod” i „nad”.
Matematyka i zarządzanie czasem:
  • może mieć trudności z określeniem czasu i zarządzaniem nim, mieć trudności z punktualnością,
  • może mieć trudności z przyswajaniem informacji oraz z wykonywaniem zadań wymagających określonej kolejności,
  • pomaga sobie liczeniem na palcach lub innymi sposobami, często zna prawidłową odpowiedź, lecz nie potrafi rozpisać jej w postaci równania,
  • może mieć trudności w liczeniu przedmiotów lub posługiwaniu się pieniędzmi,
    potrafi rozwiązywać proste równania, ale nie udaje mu się rozwiązywać zadań z treścią; nie daje sobie rady z wyższą matematyką,
PAMIĘĆ I PROCESY POZNAWCZE:
  • świetna i długotrwała pamięć do zdarzeń, miejsc i twarzy,
  • kiepska pamięć do kolejności faktów i informacji, których sam nie doświadczył,
  • w przetwarzaniu informacji posługuje się przede wszystkim obrazami i uczuciami, a nie dźwiękami i słowami (nie „słyszy” własnych myśli).

Co to jest dezorientacja?

Wpatrz się w  ten rysunek.

Co widzisz?

No to już wiesz, czym jest dezorientacja!

Dezorientacja to stan umysłu, w którym nasza percepcja nie jest zgodna z faktami 
i sytuacją zewnętrzną. Wzbogaca ona proces myślenia o dodatkowy aspekt, przestaje on przebiegać w obszarze podświadomym i staje się nie tylko obrazowe; mózg przestaje widzieć to, na co patrzą oczy, nie słyszy tego, co słyszą uszy, ciało przestaje odczuwać to, co przekazują zmysły, a zaczyna czuć to, co dzieje się w myślach. Dezorientacja zmienia percepcję, człowiek zaczyna doświadczać swoich myśli tak, jakby były rzeczywistością; jego myśli stają się spostrzeżeniami, tak więc myśli stają się dla niego rzeczywistością. Tak automatycznie reaguje twoje dziecko na poczucie zagubienia.

Dlaczego? Ponieważ właśnie ten zmieniający percepcję mechanizm wykorzystuje do rozpoznawania zewnętrznych obiektów i zdarzeń w otaczającym świecie. Uruchamia się on automatycznie, za każdym razem, gdy twoje dziecko doświadcza poczucia zagubienia.

Pewnie to trochę suche, prawda?

Dezorientacja zdarza się nie tylko dyslektykom. Jest naturalnym stanem umysłu, który pojawia się w sytuacji przeciążenia mózgu bodźcami lub myślami. Pojawia się również wtedy, gdy mózg otrzymuje sprzeczne informacje od różnych zmysłów i stara się je do siebie dopasować. Można jej doświadczyć np., gdy stojąc obrócimy się 10 razy wokół własnej osi – odczujemy dezorientację w postaci zawrotów głowy. Objawem dezorientacji powszechnie spotykanym jest również choroba lokomocyjna, uczucie spadania podczas jazdy windą lub na krawędzi urwistego brzegu…”W trakcie dezorientacji mózg spostrzega ruch, który w rzeczywistości nie istnieje lub odczuwamy ruch, choć pozostajemy w pozycji nieruchomej. Mózg zmienia rzeczywistą percepcję, a my odczuwamy ją jakby była realna. W stanie dezorientacji wszystkie zmysły (za wyjątkiem smaku) odbierają zniekształcone wrażenia” (Ronald Davis, Dar dysleksji, 2001, s.37).

Widzisz, dezorientacja zdarza się nawet tobie, mnie i innym, z tym, że dyslektycy doznają jej znacznie częściej niż inni, a co więcej, sami ją wywołują nie wiedząc o tym.

Dlaczego?

Ponieważ dzięki temu uzyskują wielowymiarową percepcję, powielone obrazy świata. Spostrzegają dzięki temu rzeczy z różnych perspektyw i czerpią z nich więcej informacji niż pozostali ludzie. Ich świat staje się dzięki temu bogatszy. Włączając dezorientację do procesu myślenia dyslektycy unikają zagubienia, w sytuacji rozpoznawania obiektów trójwymiarowych, dźwięków i bodźców dotykowych, które inaczej nie zostałyby rozpoznane.

Korzystają również ze zmienionej percepcji towarzyszącej dezorientacji także w celu uruchomienia wyobraźni twórczej: wykorzystana do rozwiązania problemu w myśleniu niewerbalnym jest nazywana intuicją, inwencją lub inspiracją; wykorzystywana dla przyjemności jest znana, jako fantazja lub marzenie.

(Ronald Davis, Dar dysleksji, 2001, s.28)

Symptomy dezorientacji

Symptomy dezorientacji

Wszystkie objawy dezorientacji są symptomami dysleksji. To dezorientacja sprawia, że trudności w uczeniu się mają tysiące różnych odmian, różnią się siłą i głębokością, mogą tez zmieniać się indywidualnie, np. w zależności od stopnia zmęczenia, humoru, stresu…

Najczęściej spotykane objawy dezorientacji:

WZROK

– Pojedyncze litery lub cyfry mają zmieniony kształt albo są odwrócone;
– Błędy ortograficzne, brak konsekwencji w stosowaniu zasad ortografii;
– Słowa i cale linijki tekstu podskakują przy czytaniu i pisaniu;
– Wrażenie, jakby litery i cyfry się poruszały, znikały, rosły i kurczyły się;
– Znaki przestankowe są opuszczane, pomijane lub w ogóle niedostrzegane;
– Zdarza się, że podczas czytania i pisania zarówno słowa jak i pojedyncze litery zostaną opuszczone, zamienione lub zastąpione innymi;

SŁUCH

– Pewne dźwięki mowy są trudne do powtórzenia;
– Dwuznaki takie jak cz, sz, dż są wymawiane niepoprawnie;
– Słyszane są fałszywe dźwięki;
– Osoba sprawia wrażenie, jakby nie słuchała tego, co się do niej mówi;
– Słyszane dźwięki cichną, stają się głośniejsze, wydają się dobiegać z odległości bliższej lub dalszej niż ta rzeczywista;

POCZUCIE RÓWNOWAGI/RUCH

– Przy czytaniu występuje uczucie mdłości i zawroty głowy;
– Słaba orientacja w otoczeniu;
– Niezdolność do siedzenia bez ruchu;
– Trudności z odręcznym pisaniem;
– Problemy z równowagą i koordynacją ruchów;

CZAS

– Obniżona lub nadmierna aktywność;
– Trudności w zrozumieniu pojęć matematycznych;
– Kłopoty z punktualnością i brak poczucia czasu;
– Nadmierne oddawanie się marzeniom,
– Gubienie toku myślenia;
– Trudności w ustaleniu właściwej kolejności rzeczy;